Koleksiyonumdan Kitaplar: Yıldırım, 1332-1334

 

Hüseyin Hüsnü Emir tarafından hazırlanan kitap, 1337 ( 1921 ) yılında  Dersaadet’te  yayınlanmıştır.

 Matbaa-i Askeriye’de basılan kitap, 16.0 x 24.0 cm ebadlarında olup, 14 + 365+ 9 dizilişiyle toplam 388 sayfadır.

 Kitap başlığının hemen altında “ Irak ve Filistin Maceraları- Gazze Meydan-ı Harbiyesi-Kudüs Muharebatı” ibareleri yer almaktadır.

 Yine kitap kapağı üzerinde “ 1 umumi harita, 31 kroki, 21 zeyl ve 33 ilave” muhteva ettiğini belirtir bir not yer almaktadır.

 Özellikle harita, kroki ve zeyllerin konup, saklanması için kitap sayfalarının devamına bir cep yapıldığı, kitabın neredeyse yarı kalınlığının buna tahsis edildiğini belirtmeliyiz.

 Kitabın iç kapağının en üstünde, Erkan-ı Harbiye-i Umumiye Tarih-i Harb Neşriyat-ı Hususiye Külliyat, Numara 1” ifadesi yer almaktadır.                                                                            

Ön kapak üzerinde yer almayan bazı detaylara bu sayfada tanık olmaktayız. Muharriri, Hüseyin Hüsnü Emir ifadesinin altında, şu biyografik bilgiyle karşılaşmaktayız. “ Erkanı Harbiye-yi Umumiye 12. Şube Müderrisi, Tarih-i Askeriye Encümeni Reisi ve Erkanı Harbiye Mektebi Tabiiye Muallimi.”

 

Yıldırım, Osmanlıca İç Kapak

 İç kapak üzerinde, “Metin haricinde 1 umumi ve renkli harita ile 31 adet büyük ve küçük  krokiyi, ve metin dahilinde  21 adet zeyl ve 33 adet ilaveyi havidir”  açıklamasını görmek, şaşırtıcı değildir. Çünkü bu kitabın metin kısımları  haricinde bir o kadar önem taşıyan hususları, kroki, zeyl ve ilevelerden oluşan bu eklerdir. Üstelik eklerin herbiri,  bir diğeri kadar aynı önemi ve değeri taşımaktadır. Haritanın ve krokilerin muhteşem çizgiler ifade etmesi yanında, zeyl içinde yer almakla birlikte, muhteşem bir fotoğrafın süslediği bu ekler, kitabın görsel yanının zenginliğini ortaya çıkarmaktadır.

 Muhteşem bir çalışma örneği gösterilen Hüseyin Hüsnü Emir’in bu kitabı, tarihimizin bilinmedik noktalarına ışık tutmakla kalmamakta, taşıdığı belgelerle ile de  tarihimizin zenginliklerine katkı da bulunmaktadır. 

 Doğrusu 100 yıldan aşkın bir süre için yazılmış bir eser için,  söz konusu eklerin tümünün eksiksiz olabileceğini düşünmek zor gibidir. Sevindirici nokta şudur ki; elimizdeki nüshanın ekleri de tam ve eksiksiz olarak koleksiyonumuzda yer almaktadır.

 Hüseyin Hüsnü Emir, “ Maksad” başlığını taşıyan önsöz nitelikli yazısında, kitabı nasıl oluşturduğunu anlatmaktadır : “ Yıldırım’ı geçen sene Erkanı Harbiye Mektebinde bir konferans için icmalen hazırlamıştım. Bazı muhterem amirlerimin  ve refikamın arzu ve şevkleriyle nihayet bu kitab vücuda geldi. Yine bu tevecüh ile dir ki, bugün bir çok noksanlıklarına rağmen intişar ediyor.”

Bilindiği gibi, Yıldırım Ordu Grubu I. Dünya Savaşı sırasında  Osmanlı Devleti’nin Filistin-Suriye-Irak cephelerini savunmak için kurduğu ordu grubunun adıdır.

24 Haziran 1917  tarihinde Halep’te, Enver Paşa’nın başkanlığında Osmanlı ve Alman komutanlarının katılmasıyla (M.Kemâl Paşa dahil) yapılan toplantıda, General  Falkenhein’in komutanlığında “Yıldırım Ordular Grubu”  kurulması kararlaştırıldı. Bu yeni düzenleme Filistin-Suriye-Irak cephelerini, bünyesinde bir araya getirecekti.

Mustafa Kemal Paşa’nın 31 Ekim günü Adana’da devralmış olduğu Yıldırım Ordu Grubu Komutanlığının ömrü 7 kasım 1918 tarihine kadar, ancak 8 gün sürmüştür.

Dönemin cildi içinde yeralan kapakların arka kısmında, yalnızca fiyat bilgisi yer almaktadır ki, bu konudaki ifade de ilginç bir hali ortaya koymaktadır.

“ Fiyatı: eczası 155, mücelledisi, 160 kuruştur” denilmektedir ki, anlamamız gereken kitabın cüzler halinde ciltlenmemiş halde de satışının olduğu, bunun bedelinin,  bizim elimizdeki kitap gibi mücellidin elinde bir cild görmüş halinden  5 kuruş daha  ucuz olduğudur.

 

 

 

 

 

2 thoughts on “Koleksiyonumdan Kitaplar: Yıldırım, 1332-1334

  1. Hüseyin Hüsnü Emir Erkilet kimdir ve ya türk harp tarihine ait bir kitabın gözel teessüratı

    Hüseyin Hüsnü Emir Erkilet (1883-1954)türk dünyasının yeni dövr dönəminin en önemli şahsiyetlerinden biridir. Gazzedə anadan olmuş,Ankarada vefat etmiş, Ankarada Eski Mezarlığında defn olunmuştur.
    Əziz dotum Haldun Cezatirlioğlunun hakkinda geniş şekilde haber verdigi kitabdan başka, Hüseyin Hüsnü Emirin daha bir neçə kitabı vardır:
    1.”Yıldırım”- İstanbul,1921.
    2.”Büyük harpte tank muharebesi”(“Sefevi Karargahlarda Kurmay Gürevesi”-İstanbul-1921.
    3.”Erkani-harbiyeyi-Melek.Vezaif ve teşkilatı.-Tarihi ve ilmi tetkikat” İstanbul-1924
    4.”Dağda Harp Hareketleri haqqında bir tetkik, İstanbul,1926.
    5.”H.H.Emir Erkilet Paşanın Avrupada tetkik seyahatlarına ait rarora zeyl (şərh-N.N.)”. 1927.
    6.”Harp Albümü.İstanbul, “Şerq Basım Evi” ”
    7.”Şarq Cebhesinde gördüklerim” -“Hilmi Kitap Evi”-İstanbul,1943.
    8. 2 (İKİNCİ-N.N.)Cihan Harbi ve Türkiye.Giriş.Harbin Türkiyede doğurduğu Pürüplü Meseleler. “İnkilap Kitap Evi” İstanbul,1945.
    Hüseyin Hüsnü Emiri “”Yıldırım” kitabı 2002- ci
    ilde Ankarada yeniden neşr olunmuştur.
    (24×16 sm ölçüsündədir. Hecmi 372+ekler).
    “Yıldırım”da Birinci Dünya Savaşında Suriya-Filistin cephesindeki olaylar,Türk-İngiliz Müharibeleri,”Yıldırım Grubu”nun kurulması ve çalışmalarından və Türk -Alman ilişkilerindən behs olunur.
    Haldun beyin hakkında behs etdiyi kitap, görünür , Hüseyin Hüsnü Əmirin elə kitablarındandır ki, çoklarının bundan haberi yoktur. Bu kitabın adını okumaq bir az çetin görünür.Mövzusu Türkiyənin harp tarihinden alınmıştır.Harp tarihinə ait nezerde tutulan külliyyatın BİRİNCİ NÖMRESİ kibi teqdim oluur. Kitabın çap olunduğu illerde Hüseyin Hüsnü Emir Erkani-Herbiyede(Baş harbiyede-N.N.) şöbe müdiri işleyirdi,eskeri-əncümen reisi idi,harbi mektebin mektebinin müellimi idi. Kitabdakı umumi harite,krokiler( KROK -fransız sözüdür, burada “çekil” menasına uyğundur-N.N.),zeyller,(etek yazıları,çerhler-N.N.) general MÜHERRİRin -albayın milli tefekkür terzinin zenginliginden haber verir.Maraklı bir şahsiyetin marqklı bir kitabından süz açddığı üçün Naldun Cezayiroğluna teşekkürler!!!

    Nazim Nəsrəddinov,

    Bakıdakı AZƏRBAYCAH AVROPA MƏKTƏBİNİN müəllimi,
    Azərbaycan Respublikasının əməkdar müəllimi,Təhsil Nazirliyinin Elmi-Metodiki Şurasının bölmə üzvü.
    Bakı,29.01.12 s.17:30.

  2. Elimde bir Osmanlı tarihini anlatan bir kitap var yanlız osmanlıca yazıldığı için bir şey anlamıyoz ve ayrıca ne zaman yazıldığı ya da kim tarafından yazıldığı anlaşılmıyo. Sadece kendi uğraşlarım sonucu ön söz die bidiğimiz kısımda var ola kısa bir cümleyi tercüme ettire bildim oda ” Bir zamanlar Osmanlı Tarihi ” die söylendi. Yardımcı olursanız sevinirim.. aksakalli02@hotmail.com dan ulaşırsanız çok çok sevinirim..

Bir Cevap Yazın