Köy Enstitüleri Fotoğrafı Okumak ( Efemera Okumak)

Yıl, 1946-1947.

Okulun bahçesindeler. Muhtemelen fidanlıkta. Hep öyle olur zaten, yatılı okulların fidanlıkları olur. Fidanlıkta geçer uzun bir ömür. Onlar dört arkadaş, okulun fidanlığındalar. Üstelik o gün OKUL günü de değil hani. Sanki bir hafta sonu tatili, ya da köye gidilememiş bir bayram tatili.

Bakmayın öyle boz renkli, civan duruşlarına. henüz 16-17sindeler.

Sanki mevsimlerden bahar başlangıcı gibi. Baksanıza gençlerin giysilerine. Henüz pek cesaret edilememiş, kısa gömlekli bir genç,uzun kollu gömleğiyle bir diğeri.  Bir diğeri, ceketini giymiş olmakla beraber pervasız ve rahat duruşuyla, ceketinin fazlalığını simgeliyor, asıl kahramanımız ise her şeyiyle okul urbası içinde.

Uzun kollu gömlekli olanı, diğerlerinden farklı, sanki okullu değilmiş gibi. Sanki hani diğerlerini ziyerete gelmiş bir genç gibi.Pantolonu ve elindeki gülüyle farklı bir simge taşıyor. Poz veririken, sağ elini yüzüne götürüşü de farklı bir dünya portresi çiziyor onun için. Üstelik bu enstantanede ortada yer alışı da bu iddialarımızı güçlendiriyor. O ziyeretçi.

Evet biliyoruz; bu urbalardan yola çıkarak, burası bir Köy Enstitüsü. Ama neresi?  Kimbilir neresi?

Artık bu elbiselerin numunesi bile yok ortada. Asıl kahramanımız diye nitelediğimiz gencin üstündekilerden arasanız bile bulamazsınız. Onlar “boz” renkli giysilerdi. Kimine bol gelir di, kimine dar. Ama içinde rahat ederdi insan herhal.

Onlar dört gençtiler. Üçü, o yıl  Köy Enstitüsünden mezun olarak göreve başladılar. Köylerine, ya da köylerine en yakın bir başka yere öğretmen olarak atandılar.

Yıllarca emek ve güç harcadılar. Köy köy dolaştılar. Işık oldular. Çocukları okuyup, köyden ayrıldı. Şimdi kimbilir hangi büyük kentlerimizin semtlerinde yol alıyorlar.

Onlar mı?

Onlar, hala ayaktalar. Köylerine en yakın kasabanın, çay bahçelerinde arkadaş sohbetindeler. Yaz aylarında ise, köylerde devam eden sohbetteler.

Biraz suskunlar şimdilerde, biraz yorgunlar.

One comment to “Köy Enstitüleri Fotoğrafı Okumak ( Efemera Okumak)”
  1. Sizlərdə–Türkiyədə gecənin bu vaxtı insanların necə salamlaşdıqlarını hələ də bilmirəm, odur ki, ənənəvi qayda ilə–“salam!” sözü ilə salamlaşıram.
    Salam,qardaş!
    Bu yazını da oxudum.Adi görünən bir şəklə verdiyiniz mənalar çox düşündürücüdür. Mən də bu günlər belə bir fikrə düşmüşdüm. Kağız-kuğuzlarımı araşdırıb,səliqə yaratmaq istəyəndə bəzi foto şəkilləri,nəyə görə isə
    15-20 il əziz xatirə kimi saxladığım təyyarə biletlərini…xatirə formalı bir yazı yazmaq üçün yazı masasının üstündə saxladım. Cəmi bir gün gecikdim… İnşallah, bu həftə düşündüklərimi yazıb qurtarmaq fikrindəyəm.
    O ki qaldı sizin yazıya,yaxşı yazıdır. Bu publisistik yazının janrını, formasını müəyyənləşdirmək oxucuya o qədər də asan görünmür. Daha çox esseyə oxşayır.Publisistik üslubun jaxşı nümunəsi kimi uzun müddət yadda qalacaqdır.

    Hörmətlə,
    Nazim Nəsrəddinov.

    Bakı, 24-25 .08.2011-ci il s. 24:00-00:00.

Bir Cevap Yazın