Endüstri Fen Sanat ve Teknik Dergisi

ENDÜSTRİ

FEN SAN’AT VE TEKNİK DERGİSİ

Endüstri Fen Sanat ve Teknik Dergisi

Gerçekten bilinmedik hazinelerimiz var da farkında değiliz. Bunlardan biri de “ Endüstri” başlığını taşıyan, Fen San’at ve Teknik Dergisidir.

Müessis, sahip ve müdürü, İbrahim Pertev Endüstri’dir. Soyadını, Endüstri olarak alabilecek kadar bu işe bu mesleğe bağlı, adına ait bir dergi çıkaratabilecek kadar da bu işin gönüllüsü, sevdalısı.

 Dergi, bekleneceğinin ve tahmin edileceğinin aksine İstanbul değil, İzmir menşeilidir. Açık adresi de; 1729 uncu Sokak, No 55 Karşıyaka- İzmir’dir.

 İlk çıktığı yıllarda “Sanayii” adıyla neşrolunan “Endüstri”, Latin Harfli olarak aylık bir dergi olup, kapaklar hariç 24 sayfa olarak neşredilmiştir. Ancak ilk yayın tarihi olarak;  Kuruluşu İstanbul ve 1914 yılı belirtilmiş ve her sayısında buna atıfta bulunarak, Yıl bilgisi de, sayı bilgisinin yanında özellikle belirtilmiştir.

 Örneğin, “Endüstri 33 yaşında” başlıklı önsözün de yeraldığı, “Eylül 1947 Sayı: 1” kodlu sayıda, İbrahim Pertev Endüstri okurlarına şöyle yazmaktadır:

 “ Endüstri, bu sayısıyla 33 yaşına basıyor.33 yıl, ufak bir kesir farkile yüzyılın tam üçtebiri demektir. İşte bir fen,sanat ve teknik dergisi olan bu yayın, şu anda sanayisiz Türkiye’de bu uzun ömrü yaşamış bulunuyor. “Endüstri”nin ilk evvel İstanbulda kurulduğu 1914 tarihinden bugüne kadar aradan geçen 33 yıl zarfında Türkiyede imtiyazı alınıp çıkarılan dergilerin sayısı muhakak ki birkaç bini bulur. Fakat bunların içinden bugün ayakta durabilen kaç tane vardır?

Belki resmi dairelerin bol tahsisatı veya mesleki teşekküllerin yardımları ile çıkanlar arasından en çok 20 yaşını tamamlıyabilenleri vardır. Fakat “ Endüstri” gibi sırf kendi mahdut vasıta ve imkanlarına dayanarak, hep şahsi teşebbüs ve hayati enerjilerini sarfederek Türk basın hayatında bu kadar uzun ömürlü olan kaç dergi vardır? Hiç değil mi?”

 Dergi’nin adı, aslında içeriğini ve niteliğini ortaya koymakla birlikte, daha kapsamlı bir bilgi vermek adına 15 Şubat 1334 ( 1917 ) tarihli sayı ile, 30 yıl sonrasına tekabül eden  Şubat 1947 sayısının fihristlerini vermek ilgi çekici olacaktır.

 15 Şubat 1334 Nüshası: ( Sanayii adıyla )

-Sınaat’ın inkişafında milletin vezaifi,

-Almanya’da işçilik,

-Kavsi elektriki ile madenleri kaynatmak,

– Nikel kaplama usulü,

-Ameli çarkçı bahisleri,

-Madenler,halitalar, tavsiyeler, sual ve cevaplar.

Şubat 1947  Nüshası  : ( Endüstri, adıyla)

-Memleketin kara, deniz ve hava endüstrisini süratle kurmak lazım,

-Resimle yurt ve dünya endüstrisi,

-Beynelmilel İş Konferansı,

– Bölge Çalışma Müdürlükleri,

-Yenilikler, icat ve İhtiralar,

-Milli Eğitim Bakanlığı ve “Endüstri”,

– Bakır kaynağı,

-Tesviyecilik,

-Gemi yapımında elektrik kaynağı,

-Genç tornacı kursu,

-İşçinin kürsüsü,

 -Fabrikalarımız ( Beykoz Deri ve Kundura Fabrikası).

 Evet, “ Endüstri” pek bilinmedik ama pek önemli bir yayın kaynağı olarak karşımızda duruyor. Endüstri Yayınları  adına neşredilmiş yayınlar arasında yer bulmuş diğer dergi, mecmua ve kitaplar da, bu dergiye ayrıca bir güç ve önem kazandırmış. “İşçi Tekniği” adlı aylık yayın, Teknik İşçi Ajandası adlı yıllık yayın ( ki bu orjinal bir Takvim çalışması olup, örneği koleksiyonlarımızda yer almaktadır.), İşçi Fen Muhtırası adlı başka bir yıllık yayın, Endüstri Yayınları içinde hayat bulmuştur.

 Endüstri Fen Sanat ve Teknik Dergisi’nin muhtelif  yıl ve sayılara ait 75 nüshasının koleksiyonumuzda yer alması bizi gururlandırmaktadır. Ancak gönül ister ki, bu koleksiyonunun tüm sayılarına bir gün ulaşılabilsin!

3 thoughts on “Endüstri Fen Sanat ve Teknik Dergisi

  1. Evet hakkaten değerli bir yayın.Ülkemizde sanayileşmeye eğilen ender yayınlardan.Acaba 1914-1918 yıllarında çıkmış sayılardan elinizde mevcut mudur?

  2. Elimde burada tanıtılan sayı mevcuddur, yukardaki konu başlıklarından ”Tevviyecilik” ise Tesviyecilik olacak.
    Sayın Haldun bey, ENDÜSTRİ Fen Sanat ve Teknik Dergisi’nin
    1946 ve 1947 ye ait sayıları ciltlenmiş olarak elimde mevcut olup sevgili Sanaatkar Rahmetli Babamdan bir hatıradır, Torna Tesviye Frezeci (Almancası Industriemechaniker)olarak halen ilgi ile açıp sayfalarını dolaşır sanki o yıllardaki sanaatkar ve sanat okulu gençlerinin yaşadıklarını hissederim.
    Zamanına göre mükemmel bir neşriyat, İbrahim Pertev Endüstri Hocayı rahmetle anıyorum, sizede teşekkürler ediyorum.
    Başarılar dilerim, saygılar

  3. merhabalar. Burada konu geçen benim özmü öz dedemdir. Ben Onur Endüstri . Dedemin Bunları zamanında başarıp yapması bizi böyle bir zamanda beyhude etmektedir. Ve Soy ismimizi dediğiniz gibi Endüstri alıcak kadar başarılı bır dergıcıdır. Ve aldık soy ısmımızı . Hepınıze selamlar . Saygılarım ile..

Bir Cevap Yazın